Henk Medema
26
MARCH

De vrouw met de sleutel

Stel je voor: er is iemand die je wil komen voorlezen, ’s avonds voor het slapen gaan. Thuis, op de tijd die je zelf aangeeft. Daarvoor moet je natuurlijk wel de sleutel afgeven, want anders kan ze er niet in. Wat zal deze ‘iemand’ voorlezen? Mag je zelf weten. Het voorlezen mag uit je eigen boekenkast komen. En als je het niet weet, dan heeft ze zelf wel iets bij zich. Als je op het allerlaatste moment besluit dat er toch niks te lezen valt, maar dat je over allerlei voor jou belangrijke dingen wilt praten: even goeie vrienden, zo was het niet bedoeld, maar zo kan het ook. Wat treft de voorlezer aan, als ze bij jou op bezoek komt? Een heleboel. Alles waarin jij leeft. Intieme dingen zelfs, zo aan de rand van het bed, en daarom heen. Soms nog situaties in de familie. Een heel leven. Een persoon, een mens met een verhaal. Alle mensen hebben een verhaal. Soms kunnen ze dat niet zo goed onder woorden brengen, maar soms ook wél. Dan groeit er een nieuw verhaal, en wordt de voorlezer een luisteraar, die alle tijd voor je neemt, en met je mee denkt om het verhaal onder woorden te brengen. Achter zulke verhalen zit nog een dieper verhaal, dat je niet echt doorgrondt. De voorlezer zoekt mee, tot de diepten van Golgotha. Nooit wordt een mens gedwongen tot keuzes, het verhaal van de voorlezer zet de deuren juist open, al is het soms slikken, heftig zelfs. Alle mensen hebben een verhaal, en soms willen ze dat het eindigt. Dat het boek wordt dichtgeslagen, met een klap. Einde. Uit. Maar diep in hun hart willen ze toch gevonden worden, zelfs in dat ultieme moment waarin ze er zelf een einde aan proberen te maken. Goed dat juist dán de voorlezer langs komt: te vroeg, maar niet te laat.   Is De vrouw met de sleutel een sleutelroman? Natuurlijk niet, strikt technisch niet. Is er een sleutel tot dit wonderlijke vertel-motto dat Vonne van der Meer gekozen heeft voor haar reeks samenhangende verhalen? Is dit de sleutel, die ik op de verschillende nachtkastjes dacht aan te treffen? Heeft de auteur een allegorie geschreven? Vast niet met die opzet. Maar taal is veel dieper dan je denkt, en wat de schrijfster ook bedoeld mag hebben, er komt van alles mee. Wat zou er een boel meer erbarming zijn in onze maatschappij als wij elkaar, van huis tot huis, zouden voorlezen: de verhalen die we uit het leven en uit de literatuur hebben opgediept, en daarin ook de wijsheid van ons eigen verhaal, luisterend naar de verhalen van de ander. Levens zouden erdoor gered kunnen worden. En is er meer? Is God Zelf niet de grote Voorlezer, die aan de rand van ons slapend bestaan komt zitten, en die ons niet dwingt, maar zijn grote meta-verhaal met ons deelt?   Of ik nu recht heb gedaan aan dit boek? Een beetje, misschien. Zonder die dieptelagen erin te zien is het een soort postmodern verhaal met een Droste-effect, een verhaal over verhalen die weer over verhalen gaan. Maar ik denk dat het méér is. Weet je wat: lees het boek zelf. En lees dan daarna deze blog nog eens, en laat horen of het herkenbaar is.

Laat hier een reactie achter



0 Reactie(s):

Recente artikelen

14
october
Koning Willem Alexander komt óók, op 31 oktober 2017, in de Domkerk in Utrecht, en ik mag er met honderden

Lees verder >>

08
october
Geloof in iets dat groter is dan wat jezelf bent. ‘Goedertierenheid’ noemt NRC-columnist Bas Heijne dat, ‘bevlogenheid’ mag het van

Lees verder >>

30
september
VEILIG, HEILIG, ENIG   ‘De HEER is mijn licht, mijn heil, wie zou ik vrezen? Bij de HEER is mijn

Lees verder >>

Bekijk het blogarchief