Henk Medema
30
SEPTEMBER

Rechtsstaat en respect voor identiteit

Op een bijzonder moment in de geschiedenis van het denken over de rechtsstaat heeft het Nederlands Dagblad een aantal artikelen gepubliceerd die ons helpen bij het denken over de rechtsstaat: eerst Schuurman en Segers, toen Holdijk en Schippers, en daarna Nap http://bit.ly/bPAN4R. Het lijkt me een strategisch moment om er een belangrijke notie aan toe te voegen: die van respect voor de identiteit. Juist bij vragen over migratie, momenteel een hot issue, is dat belangrijk.

Migratie is een pijnlijk soort filter, waardoor een menselijke existentie als door een scheermes van allerlei toevallige factoren wordt ontdaan, zodat de mens op zijn eigen essentie wordt teruggevoerd. Een uiterst hard proces - wie wel eens geprobeerd heeft een gesprek met asielzoekers aan te knopen om hun eigen verhaal te horen, weet hoeveel tranen en moeite daar liggen. Of als je die ervaring niet kent: lees de verhalen van Uwem Akpan, ‘Zeg dat je een van hen bent’, en voel tot op het bot wat er met (Afrikaanse) kinderen gebeurt als er aan hun leven wordt gerukt en geschud.

Tegelijk is migratie (zoals Jehu Hanciles onlangs betoogd heeft in zijn boek Beyond Christendom) niet alleen een hot issue, maar ook een hotbed voor de geboorte van geloofsopwekking. Ook dat is herkenbaar. Je wordt teruggeworpen op je eigen ‘ik’ – en dat ‘ik’ zit bij iedere mens niet aan de oppervlakte, maar heel diep ónder de huid.

Let op: we hebben het nu niet over het ‘ik’ in de zin van het individu (zoals de Verlichting ons allemaal een individualistisch plekje wilde geven: vrijheid en gelijkheid), en ook niet in de zin van het graaiende ego, de homo economicus (waar het liberalisme ruimte voor wil maken). Je wordt in dit ‘zelf’ ook niet beschermd door normen en waarden, zoals Amitai Etzioni (door scheidend premier Balkenende zozeer bewonderd) de maatschappij wilde inrichten volgens communitaristisch model. Het gaat om iets dat veel dieper gaat dan de rechtsstaat, of het sociale respect, of de ethische normering. Het gaat om het respect voor de menselijke identiteit, onlosmakelijk gekoppeld aan de mens in zijn relationaliteit: de relatie met anderen, met God, en met je eigen transcendente zelfheid. Want je bestaat niet alleen maar uit een nationaliteit, een huidskleur, een baan, een woonplaats, een inkomen, een eventueel strafblad (!), en (om zoiets ook maar te noemen) een avatar op internet of een twitterfunctionaliteit. Je bent een uniek mens, door God geschapen, en je leeft temidden van een schier oneindige veelheid van unieke mensen, ook door God gemaakt en geliefd. Het is wat de reformatorische wijsbegeerte het ‘boventijdelijke’ hart heeft genoemd: de diepste ik-heid van ieder mens, door de drieëne God op het hoogst geliefd, die het allerhoogste respect van mensen verdient.

Wie (zoals op dit moment de PVV) deze norm van respect wil afschaffen, verdient een krachtig en helder oppositioneel geluid.

Mogen we zeggen dat dit de hoogste normering is die onze mensenwereld kent? Want zó lief heeft God de wereld gehad…

Laat hier een reactie achter



0 Reactie(s):

Recente artikelen

12
september
Ik houd mezelf JHWH voor, voortdurend’ (Psalm16:8) ‘Waak over mij, God!’ (Psalm 16:1)   Soms (vaak, misschien wel altijd) weet

Lees verder >>

01
september
interTXT   U6   Vijfentwintig kilometer boven NImes vind je zonder problemen het plaatsje Uzes. Wij zijn daar wel eens

Lees verder >>

23
july
Zou het niet prachtig zijn als er zo’n tempel was, net als bij Ezechiël, waaruit een rivier stroom die leven

Lees verder >>

Bekijk het blogarchief