Verrassende ontdekkingstocht
Totaal christendomAlles moet veranderen
PERSOONLIJK
Everything Must Change, ‘alles moet veranderen’, dat was de titel die Brian McLaren in een revolutionaire bui gaf aan één van z’n boeken. Je hebt de neiging met wat verbazing een wenkbrauw op te trekken: nou ja! álles?! Hier en daar mag er wel wat veranderd worden in de wereld, en in de kerk, en een nieuw behangetje thuis zou niet per se verkeerd zijn… Maar als je naar Gods woorden luistert in het laatste bijbelboek, lijkt Hij het er wel mee eens te zijn: ‘Zie, Ik maak ALLES nieuw’ (Openbaring 21:5).
Bij het noemen van deze tekst rolt merkwaardigerwijze niemand van z’n stoel, zelfs niet als je ‘m noemt in een gemeente waar een hoop discussie gaande is over verandering. Het klinkt ook ongevaarlijk: er loopt geen bloed uit, lijkt het. ‘Stil maar, wacht maar, alles wordt nieuw’ zingen we, en het lied zelf heeft een wat timide toon. Daarna gaan we over tot de orde van de dag.
‘Zie, Ik maak alle dingen nieuw’ hoort volgens ons gevoel bij de eschatologie, de leer van de laatste dingen. WIJ hoeven er niks mee, en GOD doet het straks allemaal wel op Zijn eigen manier.
Maar zo is het nu net níet. Het nadenken over de toekomst zou je voor de verandering eens moeten laten inspireren door de Brief aan de Efeziërs, een van de weinige boeken in het Nieuwe Testament waarin de Wederkomst juist helemaal niet genoemd lijkt te worden. In dat Boek blijkt juist dat wíj de mega-klus hebben om alles te veranderen. Dat wil zeggen: Christus doet het, maar Hij doet het in zijn lichaam, de Gemeente.
In de afgelopen dagen is van Sabine van der Heijden het boek verschenen ‘Kerk voor een nieuwe generatie’. Over nieuw gesproken! En over kerk gesproken - je kunt het eigenlijk beter over ‘gemeente’ hebben, zegt Sabine, want anders denk je al weer veel te gauw aan een stenen gebouw of aan een scherpzinnig doordachte organisatie. Maar het woord maakt ook niks uit: het gaat er maar om dat zo’n gemeenschap er is voor de jongere generatie die er nú aan komt. Niet alleen voor hardwerkende dertigers, gesettelde veertigers, geslaagde vijftigers en gepensioneerde zestigplussers. Voor die jongere generatie moet je niet alleen een goed jeugdwerk hebben, maar een hele kerk. ‘Er is een dorp nodig om een jongen te laten opgroeien’, luidt het Afrikaanse spreekwoord, onder andere door Hilary Clinton geciteerd - en je kunt ook zeggen: er is een gemeenschap nodig om jonge mensen te laten opgroeien.
De nieuwere generatie jongeren raakt, lijkt het, steeds verder weg van God, ze weten niet meer wie Jezus is, en hebben er nauwelijks begrip van wat je met de Bijbel aan kunt. Toch kun je, zoals Sabine in haar boek zegt, jongeren zien als hittezoekende raketten: ze gaan zonder aarzeling op zoek naar alles wat ‘gebeurt’, wat een ‘event’ is, waarin je warmte en echtheid kunt (of denkt te kunnen) terugvinden. Ongelukkigerwijs zijn wij christenen erin ‘geslaagd’ om een beeld van Jezus in onze kerken te plaatsen dat ronduit saai is. Hoe kunnen we stevig en sterk een ánder beeld neerzetten, dat jongeren en ouderen ervan overtuigt dat ‘t toch écht anders is? Precies, zo staat het in Efeziërs: door samen met alle christenen God leren kennen. De kerk moet de opvoeding van jongeren niet aan ouders overlaten maar hen ondersteunen. De gemeenschap zelf moet de jongeren (niet alleen bereiken, maar:) mee insluiten, zodat er ‘intergenerationele gemeenschappen’ ontstaan. Hoe heet dat ook weer in het Nieuwe Testament? O ja: lichaam van Christus. Zo eenvoudig. Zo sterk.
mr Henk P. Medema
Presentatie Kerk voor een nieuwe generatie
